voice 2Τι είναι η φωνή

Η φωνή είναι ένα αποτέλεσμα αλληλεπίδρασης του αναπνευστικού συστήματος, του λάρυγγα και του ηχητικού συστήματος. Ο αέρας που εκπνέεται από τους πνεύμονες διέρχεται από τις φωνητικές χορδές, οι οποίες πάλλονται με αποτέλεσμα τη δημιουργία της φωνής.                  

Αξιολόγηση φωνής

Η αξιολόγηση των διαταραχών φωνής γίνεται κατόπιν συνεργασίας του λογοθεραπευτή και του ωτορινολαρυγγολόγου. Η ωτορινολαρυγγολογική εξέταση περιλαμβάνει τη βίντεο – στροβοσκόπηση και τη βιντεο- ενδοσκόπηση, οι οποίες είναι πολύ σημαντικές για τον εντοπισμό της αιτίας του προβλήματος. Ο λογοθεραπευτής μέσω της ακουστικής και της αντιληπτικής ανάλυσης θα συλλέξει αντικειμενικά στοιχεία και θα προχωρήσει στη θεραπευτική παρέμβαση.

Ενδεικτικά συμπτώματα

  • Εύκολη φωνητική κόπωση
  • Βραχνάδα
  • Βήχας
  • Τραχύτητα φωνής
  • Μειωμένη ικανότητα διακύμανσης του ύψους της φωνής
  • Πνευστότητα φωνής
  • Αίσθηση πόνου ή καυσαλγία στην περιοχή του λάρυγγα κ.ά

Ποιες είναι οι διαταραχές της φωνής

Η κατηγοριοποίηση των διαταραχών της φωνής διακρίνονται ανάλογα με την αιτιολογία σε οργανικές (ασθένειες λάρυγγα, ανατομικές ανωμαλίες λάρυγγα, ενδοκρινολογικές και νευρογενείς διαταραχές) και σε λειτουργικές διαταραχές της φωνής (υπερλειτουργικές και ψυχογενείς διαταραχές).

1) Οργανικές διαταραχές φωνής είναι διαταραχές φώνησης που οφείλονται σε οργανικές δυσλειτουργίες των οργάνων που παράγουν τη φωνή ή σε προβλήματα υγείας τα οποία μπορεί να επηρεάσουν και την περιοχή του λάρυγγα. Αποτελούνται από τις εξής τέσσερις υποκατηγορίες:

  • Οι δομικές/κατασκευαστικές ανωμαλίες που μπορούν να είναι είτε εκ γενετής (ανωμαλία στον λαρυγγικό ιστό, ρινική παρεμπόδιση, υπερωϊοσχιστία, στένωση της φωνητικής οδού κ.τ.λ.) είτε επίκτητες (τραυματισμός-κάκωση του λάρυγγα, στένωση της φωνητικής οδού κ.τ.λ).
  • Οι νευρογενείς διαταραχές που περιλαμβάνουν παραλύσεις/παρέσεις του άνω και κάτω λαρυγγικού νεύρου, σύνδρομα μετά από αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, παρκινσονισμό, χορεία, δυσπραξία/απραξία, σπασμωδική δυσφωνία κ.τ.λ.
  • Οι ενδοκρινολογικές διαταραχές που σχετίζονται με διαταραχές φωνής είναι οι διαταραχές του θυρεοειδή, το μυξοίδημα, η αρρενοποίηση, η καθυστέρηση σεξουαλικής ανάπτυξης στα αγόρια, οι επιπτώσεις από φαρμακευτική θεραπεία.
  • Οι ασθένειες του λάρυγγα που αφορούν αμιγώς λαρυγγικές ασθένειες (καλοήθες ή κακοήθες νεόπλασμα), ασθένειες που επηρεάζουν τον λάρυγγα καθώς και φλεγμονώδεις καταστάσεις (χρόνια ή οξεία λαρυγγίτιδα, αυτοάνοσα νοσήματα, γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, αλλεργική αντίδραση κ.τ.λ.).

2) Λειτουργικές διαταραχές της φωνής είναι διαταραχές φώνησης που οφείλονται σε «κακή» φωνητική συμπεριφορά και είναι οι εξής:

  • Οι υπερλειτουργικές διαταραχές, οι οποίες διακρίνονται στη δυσφωνία μυϊκής τάσης που δεν παρουσιάζει αλλαγές στην περιοχή του λάρυγγα (αυξημένη μυϊκή ένταση κατά τη φώνηση, ακατάλληλος τρόπος αναπνοής, αλλαγές της ποιότητας της φωνής κατά τη διάρκεια της ημέρας) και στη δυσφωνία μυϊκής τάσης που οδηγεί σε αλλαγές στην περιοχή του λάρυγγα (π.χ. φωνητικά οζίδια, οίδημα, πολύποδες, έλκη εξ επαφής, χρόνια λαρυγγίτιδα κ.τ.λ).

Ομάδες υψηλού κινδύνου αποτελούν άτομα που εργάζονται σε θορυβώδη ή τοξικά για τη φωνή περιβάλλοντα ή άτομα που κάνουν κατάχρηση φωνής π.χ. εκπαιδευτικοί, κομμωτές, οικοδόμοι, ιερείς, ηθοποιοί, τραγουδιστές κ.ά.

Οι πιο συνήθεις λειτουργικές διαταραχές φωνής με αλλαγές στο λάρυγγα είναι:

Πολύποδες: Οι υγιείς φωνητικές πτυχές μπορούν να παρομοιαστούν σαν τις χορδές τις κιθάρας οι οποίες είναι λεπτές, λείες και η δόνηση τους παράγει ήχους. Αν για κάποιο λόγο εξαιτίας μιας δυνατής φωνής ή ενός έντονου βήχα τραυματιστεί η χορδή, από το σημείο που τραυματίστηκε προβάλλει ένα μικρό εξόγκωμα. Η επιδείνωση αυτού του μικροσκοπικού οιδήματος έχει ως αποτέλεσμα τη φλεγμονή στην περιοχή αυτή κι έτσι προκαλεί τη διαταραχή του πολύποδα. Ο πραγματικός πολύποδας δε μπορεί ποτέ να θεωρηθεί κακοήθης όγκος, αλλά απαιτείται λεπτομερής έλεγχος, καθώς ένας φαινομενικά ακίνδυνος πολύποδας ενδεχομένως να κρύβει κάποια σοβαρότερη βλάβη (Εξαρχάκος, 2001).

Εκφυλιστικός πολύποδας: Το οίδημα του Reinke το οποίο αποκαλείται και εκφυλιστικός πολύποδας είναι το οίδημα των φωνητικών χορδών που προκαλεί η συλλογή υγρού στον επιφανειακό υμένα των φωνητικών χορδών. Προκαλείται συνήθως από τη μακροχρόνια κακή χρήση της φωνής, τις ορμονικές αλλαγές όπως ο υποθυρεοειδισμός, το κάπνισμα, τη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση,κ.α.

Τα Φωνητικά οζίδια ή κομβία φωνητικών χορδών: προκαλούνται από κατάχρηση της φωνής ξεκινώντας ως ένας μικροσκοπικός τραυματισμός που σύντομα θα δημιουργήσει κάποια σοβαρή βλάβη και συνεχή βραχνάδα. Εντοπίζονται σε όλες τις ηλικίες και ειδικότερα σε ορισμένες επαγγελματικές ομάδες (τραγουδιστές, δάσκαλοι).

Ορώδης ψευδοκύστη: Αναφορικά με τη συγκεκριμένη πάθηση, η βλάβη εντοπίζεται σε μια από τις δύο φωνητικές χορδές, καθώς υφίσταται μια διόγκωση στο σημείο όπου εμφανίζεται το φωνητικό οζίδιο. Πρώτιστη αιτία είναι η κατάχρηση της φωνής, η οποία είναι πολύ έντονη, αλλά διαρκεί μικρό χρονικό διάστημα. Μπορεί αυτούσια να εξαφανιστεί αν σπάσει, αλλά επανεμφανίζεται και μεγαλώνει μετά από έντονη φωνητική κόπωση.

  • Οι ψυχογενείς αιτίες, οι οποίες περιλαμβάνουν την κατάσταση άγχους, την αφωνία και την δυσφωνία, την ηβηφωνία, καθώς και τη φωνή τρανς ατόμων.

Οι διαταραχές φώνησης στα παιδιά

Οι διαταραχές φώνησης στα παιδιά ταξινομούνται στις ίδιες κατηγορίες δυσφωνιών με τους ενήλικες. Υπάρχουν όμως διαφορές ως προς την εμφάνιση και την αντιμετώπιση των δυσφωνιών στα παιδιά, διότι το φωνητικό τους σύστημα ακόμα αναπτύσσεται και αλλάζει ανατομικά.

 Η ηλικία των 8 ετών είναι η πιο συχνή περίοδος κατά την οποία ένα παιδί μπορεί να αντιμετωπίσει πρόβλημα με τη φωνή του. Οι δυσφωνίες συναντώνται πιο συχνά στα αγόρια και συνήθως , εάν δεν υπάρχει οργανικό πρόβλημα, οφείλονται σε κακή χρήση και κατάχρηση της φωνής.

Θεραπευτική αντιμετώπιση

Η θεραπευτική αντιμετώπιση των διαταραχών της φωνής γίνεται από ειδικευμένους θεραπευτές με την εκμάθηση φωνητικής υγιεινής και την εκπαίδευση σε τεχνικές και μεθόδους για τη μείωση και αποφυγή επανεμφάνισης των συμπτωμάτων. Άλλοι τρόποι παρέμβασης είναι η φαρμακευτική αγωγή και η χειρουργική αντιμετώπιση.

Μερικές από τις τεχνικές που χρησιμοποιεί ο λογοθεραπευτής είναι οι εξής :

  • φωνητική υγιεινή
  • ήπια έναρξη φώνησης
  • ενδυνάμωση των φωνητικών χορδών και του λάρυγγα
  • βελτίωση της έντασης, της χροιάς και του ύψους της φωνής
  • βελτίωση της αναπνοής και της αντήχησης
  • σωστή στάση σώματος
  • παιχνίδι ρόλων

 

Σινγκ Αναστασία

Λογοθεραπέυτρια

 

Πηγές:

Βοϊτζίδου, Ε. (2016), Διαταραχές φωνής σε εκπαιδευτικούς (Αδημοσίευτη Πτυχιακή Εργασία), Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου, Ιωάννινα

Διαταραχές Φώνησης (χ.η.), Ανακτήθηκε 1 Απριλίου 2020 από https://www.selle.gr/kids.php

Ελευθεράκη, Μ. (2017), Διαταραχές Φώνησης: Τι πρέπει να γνωρίζουμε, Ανακτήθηκε 6 Απριλίου 2020 από  https://paidagogiko.gr/blog/diataraxes-fonisis

Εξαρχάκος, Γ. (2001), Φυσιοπαθολογία της φωνής, Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα

Καμπανάρου, Μ. (2007), Διαγνωστικά Θέματα Λογοθεραπείας. Αθήνα: Εκδόσεις Έλλην

Το Έργο μας

my gallery front

Επικοινωνία

"Ανάπτυξη" Καλαμάτας

Βασ. Όλγας 23 - Καλαμάτα

Τηλ. 2721028954

"Ανάπτυξη" Μεσσήνης

Δημ. Παύλου Πτωχού 10 - Μεσσήνη

Τηλ. 2722024065

E-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.